Welzijnszorg maakt werk van structurele armoedebestrijding in eigen land.

U bent hier

Persbericht over kinderarmoede

Kinderarmoede verdwijnt niet vanzelf

De Vlaamse regering wil graag landen met een nieuwe regeling voor de kinderbijslagen. Dat lijkt echter een moeilijke operatie. Ook op de ministerraad van vrijdag ll. kwam er geen definitief akkoord. Misschien heeft dat te maken met het ontslag van Annemie Turtelboom, maar zeker ook met de (soms heftige) meningsverschillen tussen de coalitiepartners, vooral tussen CD&V en N-VA.

Om te vermijden dat het (andermaal) een harde  landing wordt voor de mensen in armoede willen we drie belangrijke uitgangspunten in het debat brengen.

  • Ondanks alle intenties en actieplannen, is de kinderarmoede in Vlaanderen het afgelopen decennium dramatisch gestegen. In het Vlaamse Actieplan Armoedebestrijding (VAPA) van de minister Homans wordt dat erkend: ‘De kansarmoede-index van Kind en Gezin leert ons dat 11,2% van het totaal aantal geboorten in Vlaanderen in de periode 2011- 2013 plaats vond in een kansarm gezin. ‘  ‘ En dat’, zo lezen we verder, ’ondanks de goedkeuring van een armoedecreet in 2003 en de maatregelen die genomen werden tijdens de vorige legislatuur’. Als zelfkritiek kan dat tellen.
  • De kinderbijslag is een krachtig instrument om de (kinder)armoede te verminderen. Zonder het huidig systeem zou meer dan 18% van de kinderen in armoede leven.
  • De  Vlaamse regering  heeft zichzelf  opgelegd om de kinderarmoede te halveren tegen 2020. Als doelstelling kan dit ook tellen.

Het zou dus kortzichtig en onverantwoord zijn van de Vlaamse regring om het stelsel van de kinderbijslagen niet in te zetten in de strijd tegen de kinderarmoede en de door haar zelf geformuleerde doelstellingen aan de kant te schuiven.

Eigenaardige redeneringen

Daarom waren de verklaringen( DS van 28 april) van Matthias Diependaele, de fractievoorzitter van de N-VA in het Vlaams Parlement,  met zijn visie over de sociale correcties zo weinig hoopvol. Zijn argumentatie hinkt bovendien op twee benen. Enerzijds moeten er sociale toeslagen komen. Anderzijds mag dat niet ten koste gaan van de ‘tweeverdieners’. Nochtans gaat de Vlaamse regering voor zover bekend uit van een gesloten enveloppe, enkel het bestaande budget van de kinderbijslagen kan gebruikt worden, aangevuld met het geld uit de indexsprong in de kinderbijslag uit 2015.

Je hoeft geen rekenwonder te zijn om te weten dat herverdeling, binnen een gesloten enveloppe, betekent dat iemand minder zal krijgen. Niet dat wij er bezwaar tegen hebben dat er op een andere manier genoeg  (extra)middelen vrijgemaakt worden voor de kinderbijslagen. De keuze is eenvoudig: of je zoekt andere inkomstenbronnen om de selectiviteit in de kinderbijslagen te vergroten of je moet herverdelen binnen de bestaande middelen.

Voor ons is het terugdringen van de armoede in Vlaanderen prioritair. We pleiten om, met behoud van de universaliteit, de middelen voor sociale toeslagen te verdubbelen om (eindelijk eens) de kinderarmoede te laten dalen. Als je dit moet doen binnen de bestaande middelen, dan zal dit rijkere gezinnen een kleine inspanning vragen. En als de regering elders, bij de topvermogens, de nodige middelen kan vinden: graag. Investeren in kinderen werkt en levert je in de toekomst winst op, zowel economisch als in de vorm van een betere samenleving.

Overigens zullen die sociale correcties gezinsgemoduleerd moeten zijn. Drie kinderen kosten meer dan één kind en je hebt nood aan een grotere woning. Dit staat klaar en duidelijk in het regeerakkoord en in het Vlaams actieplan armoede, het is raar dat dit plots in vraag wordt gesteld.
Ook werkloosheidsvallen kunnen perfect vermeden worden. Er bestaat nu al een uitdoofscenario voor de sociale toeslag, zodat wie een baan vindt niet onmiddellijk al zijn voordelen verliest. Mensen in armoede komen zelden terecht in een kwaliteitsvolle goedbetaalde job. Getuige de meer dan 200.000 werkende armen in Vlaanderen, waaronder heel wat alleenstaande ouders. Zij zouden hun sociale toeslag niet verliezen en misschien zo stilaan uit de armoede kunnen ontsnappen.

Garanties op vlotte toekenning

Tenslotte waarschuwen we voor al te simplistische hervormingen. Het huidige systeem is ingewikkeld maar het werkt. De kinderbijslagen zijn bij uitstek een systeem dat weinig ondergebruik kent. Principieel zijn we niet tegen een inkomensgrens. Er zijn ook veel werkenden met een inkomen onder de armoedegrens. Maar de inkomensberekening moet alle inkomsten meenemen, niet enkel die uit arbeid maar ook deze uit roerend of onroerend vermogen. De toekenning moet minstens even vlot en automatisch verlopen als nu het geval is en liefst  geen vertraging opleveren. In het verleden werd eerst het statuut in rekening genomen, bij bepaalde groepen volgde dan een inkomenstoets, dit verliep snel en accuraat.

Voer uw akkoorden uit

De besparingsmaatregelen van de huidige regeringen hebben de lagere inkomens, ondanks enkele sociale correcties, zwaar getroffen. De hervorming van de kinderbijslagen geeft deze Vlaamse regering de kans om haar eigen doelstellingen au sérieux te nemen en uit te voeren wat ze zelf beloofde in het VAPA : “Ook – en zeker – in moeilijke budgettaire tijden is het bewust kiezen voor deze investering in (gezinnen met) jonge kinderen noodzakelijk, zodat de beschikbare middelen maximaal ingezet worden op de uitdagingen van de toekomst.”

Het wordt tijd om bewust te kiezen voor deze investering.

Namens Decenniumdoelen 2017
Jos Geysels, voorzitter
Bert D’hondt, Welzijnszorg

Initiatiefnemers van Decenniumdoelen2017 zijn ABVV, ACLVB, ACV, Beweging.net, CM, Minderhedenforum, Samenlevingsopbouw Vlaanderen, Socialistische Mutualiteiten en socio-culturele verenigingen, Steunpunt Algemeen Welzijnswerk, Sector Algemeen Welzijnswerk, Netwerk tegen armoede, Uit de Marge en Welzijnszorg. Voor meer achtergrond bij de Decenniumdoelen 2017, zie www.decenniumdoelen.be